Dona nobis pacem – Heer, geef ons vrede

17 maart 2025, 10:26

Freek de Jonge was op 26 februari te gast in Podium Klassiek. Hij zong ‘Vraag me niet waarom?’, op muziek van Erik Satie. Indringend zong hij deze vraag en ook: hoezo? Waarom niet? Door wie? Je staat er bij en je kijkt ernaar… een pacifist in oorlogstijd, gewoon… gewoon, vanzelf…’.

Het bracht me bij onze tijd vol vragen en veranderingen, pijlsnelle wisselingen in macht en bondgenootschappen. Vrienden tellen niet meer; wie een oorlog begint, is een held; de slachtoffers moeten maar weg voor een vakantieoord voor de allerrijksten. Met enkele pennenstreken wordt levenshulp geschrapt. ‘Oekraïne wil geen vrede…’ zeggen ze, maar de Russische bommen blijven maar vallen… Dona nobis pacem!
‘Hoe houd je je hart zacht?’, is de titel van een boekje van Natascha van Weezel. Zij pleit voor het radicale midden in tijden van oorlog. Dat heeft ze geweten als Joodse! Want tegenwoordig geldt: Wie niet voor mij is, is tegen mij! Fijnzinnig beschrijft ze, hoe ze innerlijk laveert tussen Israël en Palestina. Van huis uit leerde ze, dat beide volkeren in vrede mogen leven op de plek van ooit en altijd. Ze is blij met een plek voor Joden in de wereld, het bestaan van Israël. Ze heeft een diepe wens, dat Palestina ook daar de eigen plek heeft: de joods Klaagmuur naast de Al-Aqsamoskee, een heilige plek voor Moslims. Ik wens ons een Jeruzalem voor alle drie de Godsdiensten, voor wie deze plaats zo heilig is: ook de plek van lijden en opstaan van Jezus.
Dona nobis pacem: dat Jeruzalem ooit dè plek van vrede zal zijn!! Maar voorlopig is het een droom… Of misschien wel een nachtmerrie, hoe we elkaar kwijtraken; hoe ook òns hart dreigt te verharden. De harde confrontaties dalen of tot in onze huizen, dorpen, steden: voor of tegen klimaatmaatregelen, voor of tegen Joden en Palestijnen, voor of tegen windmolens, voor of tegen boeren… Hoe houden we ons hart zacht? Met een gebed van Huub Oosterhuis bidden we:

‘Wek mijn zachtheid weer.
Geef mij de ogen van een kind.
Dat ik zie wat is.
En mij toevertrouw.
En het licht niet haat.

Aan het eind van Podium Klassiek kwam Freek nog één keer terug en ging ons voor met een gebed/lied om vrede: Dona nobis pacem, vrede, vrede, geef ons vrede. Hij stelt voor om het lied dagelijks te zingen, bij het opstaan en voor we naar bed gaan. Dag in dag uit, en als we dat maar blijven herhalen, houden we ons hart zacht en zal de vrede ooit werkelijkheid worden!