De kip en het ei
Bij ons in de tuin lopen sinds een half jaar vijf zijdehoentjes. Wij noemen de toom ‘onze diva’s’. Alle vijf hen, zo zijn ze gesekst. Echt, sinds de beestjes bij ons zijn, gaat er een wereld voor ons open, vooral op taalgebied! En vorige week hadden we ons eerste ei! Champagne!
Zodra kuikentjes geboren worden, kun je kijken of het hennen of hanen zijn. Omdat het de meeste mensen vooral om de eieren te doen is, is er veel meer voorkeur voor hennen; hanen maken alleen maar lawaai (het zijn niet mijn woorden). Een van de manieren om vast te stellen of het kuikentje een haan of een hen is, wordt cloakaseksen genoemd. De cloaca is de opening achter op de kip waarlangs alle uitwerpselen hun uitgang vinden. Zo ook het ei...
Een eitje is ovaal. ‘Ovaal’ is afgeleid van het Latijnse woord ovum, dat ei betekent. Het woord ei wordt ook gebruikt in allerlei uitdrukkingen. Zo lopen we allemaal weleens op eieren, kunnen we allemaal ons ei soms niet kwijt, ontdekken we allemaal ooit het ei van Columbus, kiezen we allemaal af en toe eieren voor ons geld en wachten we met z’n allen op dat ene gouden ei.
Ook met het woord kip worden de nodige uitdrukkingen gemaakt. Zo lopen we allemaal weleens als een kip zonder kop rond, zijn we er allemaal ooit als de kippen bij, kunnen we allemaal niet van een kale kip plukken, krijgen we allemaal soms kippenvel en gaan we allemaal zo nu en dan met de kippen op stok, het liefst als er geen kip te bekennen is!
Wat er nou eerder was, de kip of het ei, dat blijft een mysterie, al zou ik vanuit taalkundig perspectief pleiten voor de kip. De vraag: “Wat was er eerder, de kip of het ei?” dan bedoelen we het kippenei. De betekenis van kippenei is, zo zegt Van Dale: ei van een kip. Een ei kan pas een kippenei worden genoemd als het door een kip is gelegd. Dan moet er dus eerst een kip zijn geweest.
Maar ja, wat boeit het, als je maar een lekkere uitsmijter hebt! Eet smakelijk!