Trots op dertig jaar WCL
Natuur‘Als Asterix tegen de Romeinen’
Door Sander Damen
WINTERSWIJK - Stichting Waardevol Cultuurlandschap (WCL Winterswijk) zet zich in voor het behoud, herstel en ontwikkeling van het buitengebied van Winterswijk. Dat doet ze dit jaar dertig jaar. Reden om op zaterdag 21 september aanstaande de deuren van een aantal locaties en projecten in het buitengebied open te stellen voor belangstellenden. Op maandag 23 september is er minisymposium voor genodigden.
“Het thema van dat symposium is ‘Landbouw in kleinschalig landschap. Van handicap naar kans”, vertelt de secretaris van WCL, Arie Schoemaker. “Er komen geweldige sprekers, waaronder Marc Ravesloot van de universiteit van Wageningen die denkt dat in 2050 hier dezelfde weersomstandigheden zijn als in Zuid-Frankrijk/Noord-Spanje.”
Wantrouwen naar de overheid
WCL begon dertig jaar geleden als landelijk project, vertelt Arie: “De overheid wees begin jaren ‘90 een aantal Waardevol Cultuurlandschappen aan. Dat waren landschappen waarvan het land van vroeger intact is gebleven. Die landschappen moesten volgens de overheid beschermd en ontwikkeld worden. Daar werden veel financiële middelen voor beschikbaar gesteld. In die tijd was er wantrouwen van de boeren naar de overheid en vond er geen goede communicatie plaats tussen verschillende eigenaren en gebruikers van het buitengebied en de overheden.” Nu is dat anders en daar zijn de leden van WCL trots op.
Honderden projecten
“Toen de landelijke overheid stopte met de financiering van de WCL’s heeft de gemeente Winterswijk de financiering overgenomen”, vertelt Arie. “In de afgelopen jaren hebben we honderden projecten uitgevoerd. Daar waren ook miljoenenprojecten onder.”
Het karakteristieke landschap van Winterswijk is in de loop van de jaren aan verandering onderhevig geweest, vertelt Arie: “En dat is het nog steeds. In de jaren tachtig waren er hier achthonderd boeren. Nu zijn dat er zo’n honderd waarvan ongeveer zestig, zeventig melkveehouders. De inkomsten uit toerisme zijn nu hoger dan die van de agrarische sector. Ook vestigen zich steeds meer andere bedrijven in het buitengebied.”
“Groot boeren gaat in dit versnipperde landschap bijna niet”, vult Johan Wytema, penningmeester van WCL aan. “Als een boer met driehonderd koeien tien procent moet inleveren, redt die het misschien nog wel. Als je er maar tachtig hebt, is tien procent heel veel.”
“Door glasvezel, waar wij ons ook voor ingezet hebben, kunnen andere bedrijven en particulieren zich in het buitengebied vestigen”, zegt Arie.
Belangrijke rol
Bij die honderden projecten die WCL uitvoerde zijn verschillende thema’s behandeld zoals waterbeheer, landschapsbeheer, woningsplitsing, sociale cohesie, een pilot gebiedsaanpak, ondernemen in het buitengebied, toerisme en recreatie. Bij al die projecten en processen speelt WCL een belangrijke rol door adviezen te geven, mensen bij elkaar te brengen of financiering te vinden. En hoewel de belangen soms tegengesteld zijn, zijn de diverse partijen altijd bereid met elkaar in gesprek te gaan. “Iedereen vindt het belangrijk dat ons landschap behouden blijft”, constateert Arie. “Ook nagenoeg alle boeren.”
De saamhorigheid onder de WCL-leden is groot, voelt ook Johan: “Je kan het vergelijken met Asterix die tegen de Romeinen vocht. Wij vechten vooral tegen de bureaucratie. We doen het hier in Winterswijk op onze manier, want wij kennen het landschap het best. Af en toe steken we dan ook een vinger naar de bureaucratie op.”
21 september feestdag
Waar dertig jaar WCL toe geleid heeft en hoe waardevol het Winterswijkse buitengebied is, laten WCL en bij WCL aangesloten partijen aanstaande zaterdag 21 september zien. Dan zijn vijftien locaties voor het publiek geopend. Er rijden huifkarren en er zijn demonstraties en rondleidingen. Ook zijn er streekproducten te koop. Voorbeelden van ontvangende locaties zijn verdedigingswerk Ruitenburgerschans, Vloermouterij Masterveld, Het Keunenhuis, Verenigingsgebouw Emma, Kemperspoelen en Landgoed Kotmans. De activiteiten vinden plaats tussen 10.30 uur en 15.30 uur. Meer informatie is te vinden op www.wclwinterswijk.nl.