Massa’s in de Achterhoek
Kiev is nog niet gevallen.
De oorlog is veertig dagen oud.
In Lichtenvoorde, op dat immense terrein van de Zwarte Cross, is vorige week het festivalseizoen geopend.
Ik geloof met Anouk. En Guus Meeuwis.
Het kan weer.
De Zwarte Cross zelf volgt later deze zomer.
‘Kun je geen perskaarten krijgen,’ vroeg mijn benedenbuurvrouw.
Tot haar grote spijt is de Cross, die twee jaar achtereen niet door kon gaan, uitverkocht. Mijn benedenbuurvrouw is een ware ambassadeur van de Achterhoek. Country & rock in een boerenschuur, fles lokaal bier in de hand, een open vuur, een motorcross, buurtgevoel en gemoedelijkheid - dat is voor haar de Achterhoek.
Ruimte, vrijheid, creatieve vrijplaatsen.
Dru in Ulft!
Ze heeft me al een paar keer rondgereden - naar Varsseveld, Hengelo en haar geboorteplaats Aalten, naar Bronkhorst, Steenderen en Doesburg, naar Doetinchem en ‘s-Heerenberg.
Oost Gelre staat nog op het programma.
Ik zag oude stadjes, landhuizen, kastelen, eeuwenoude kerken, erven, velden, bossen, de heuvels van Montferland en de Liemers.
Maar - zo krijg ik de indruk - wie nooit de Zwarte Cross bezocht, kent het wezen van de Achterhoek niet. De Zwarte Cross is alles ineen.
Muziek, theater, motorcross, eten, drinken.
En een van de grootste festivals van Europa.
Nu ben ik geen fan van massa-evenementen.
Ik begrijp de Vierdaagse van Nijmegen al niet.
(Doetinchem blijkt er ook één te hebben.)
Of grote stadsmarathons.
Of Pinkpop.
Of waarom wielrennen in grote groepen, ieder in hetzelfde tenue?
Waarom met Hemelvaart over landwegen motorrijden met z’n allen?
Opgenomen worden in een menigte ervaar ik niet als verheffing maar als benauwenis.
Menigtes wekken mijn achterdocht, vooral als ze - zoals in Duitse stadions - als uit één keel namen scanderen.
Maar misschien zijn Duitse menigtes wel de ergsten.
Ik heb mezelf ooit ook eens een Duitse Love Parade aangedaan, nee niet die in Duisburg, waar in 2010 21 doden vielen, maar een paar jaar eerder in Essen. Ook zonder ongeluk een beangstigende ervaring, die zorgde voor overvolle aanvoertreinen waar een opgefokte dronken en doorgesnoven sfeer hing, op de rand van gewelddadigheid.
Massa’s, ook de meest vreedzame, kunnen op slag veranderen in wilde horden.
Je kan mensen maar beter verspreid tegenkomen.
Maar misschien is het publiek van de Zwarte Cross wel het aardigste van Europa.
En in de Achterhoek is de Cross bepaald niet het enige festival.
Er is Mañana Mañana in Laren: ‘muzikaal en theatraal geweld op zeven podia’.
De Farm & Country Fair in Aalten.
Huntenpop in Ulft.
En de massaal bezochte Nationale Bokbierdag in Zutphen, een soort Oktoberfest.
Om verdere Wandelvierdaagsen en Fietsvierdaagsen maar niet te noemen.
Of de Slag om Grolle. ‘Vanuit de hele wereld komen re-enactors om in Groenlo mee te strijden op het slagveld tijdens De Slag om Grolle.’
Feesten en evenementen cementeren natuurlijk ook de streekgebonden saamhorigheid, en zo aanstekelijk zijn ze dat bezoekers van ver buiten de Achterhoek toestromen.
De Slag om Marioepol duurt nu een maand.
Ik denk niet dat er ooit een re-enactment komt.
Kiev is nog niet gevallen.