Koude of hete oorlog?
Toen ik in 1979 paraat militair was (kanonnier), ben ik regelmatig op de Lüneburgerheide op oefening geweest, zelfs bij -15 graden. Als u goed bent in jaartallen dan begrijpt u het: dat was midden in de Koude Oorlog. De wapenwedloop was volop bezig en de uitgestrekte Noord-Duitse laagvlakte zou een makkelijk te nemen hindernis zijn voor de troepen van het Warschau-pact, destijds de tegenhanger van de NAVO. Soldaten uit het oosten konden bij wijze van spreken - als ze eenmaal op die heide waren – met gemak en snel doorstoten naar de Nederlandse kust en bijvoorbeeld de Rotterdamse havens platleggen.
Wat is er sindsdien veel veranderd. Rusland bond in en de USSR werd ontbonden. De muur viel. We meenden de laatste Europese oorlog te hebben gehad. Een beroepsleger kwam en verving ons leger van dienstplichtige militairen.
Een soort raadsel of grap die onder de manschappen destijds de ronde deed was: ‘Waarom mag je nooit achter dikke bomen gaan staan als de Russen komen?’ Het antwoord was: ‘Daar staan de officieren al!’
Intussen zijn we weer terug bij af. De geschiedenis lijkt zich te herhalen. Een niets ontziende verhitte dictator met een ijskoude blik in de ogen valt Oekraïne binnen, terwijl de oppositie in zijn land al lang monddood is gemaakt, evenals de vrije journalistiek. Demonstreren is verboden. We houden ons hart vast. Leugen en bedrog worden verspreid vanuit het Kremlin. De regering daar sluit zichzelf uit van internationale deelname aan welk overleg dan ook maar. Wat een dood en verderf wordt er gezaaid. En de NAVO? Die is ineens weer springlevend en blijkt dus niet zo overbodig te zijn als veel leiders van diverse landen dachten, waaronder zeker ook die ons eigen Nederland. Wat staat ons te doen? Ingrijpen betekent waarschijnlijk een derde wereldoorlog. Niet ingrijpen betekent dat een land (nog verder) aan puin wordt geschoten met onnoemelijk veel menselijk leed en een mega vluchtelingenstroom als gevolg. Alle initiatieven om het tij te keren helpen hopelijk iets. Leveren onderhandelingen iets op? Dat zal dan nog moeten blijken.
En wat kunnen wij hier op relatief korte afstand van het front? Laten we hoe dan ook alert blijven en gastvrij. En laten we ook de gewone burgers in Rusland niet vergeten. Velen van hen willen geen oorlog.
Ik denk dat wij, gewone burgers, verder niet veel meer kunnen dan hopen, helpen en (vurig) bidden:
Geef vrede Heer, geef vrede,
de wereld wil slechts strijd.
Al wordt het recht beleden,
de sterkste wint het pleit.
Het onrecht heerst op aarde,
de leugen triomfeert,
ontluistert elke waarde,
o red ons, sterke Heer.